ALS functie in Excel: voorwaardelijke logica uitgelegd (2026)
De ALS-functie in Excel (Engels: IF) controleert of een voorwaarde waar of onwaar is en geeft op basis daarvan een ander resultaat terug. Gebruik =ALS(voorwaarde;waarde_als_waar;waarde_als_onwaar) om beslissingen in je spreadsheet te automatiseren.
Laatst bijgewerkt: januari 2026
Wat is de ALS-functie?
De ALS-functie is de belangrijkste voorwaardelijke functie in Excel. Hiermee kun je logische tests uitvoeren en verschillende acties ondernemen afhankelijk van het resultaat. Denk aan:
- Cijfers omzetten naar “Voldoende” of “Onvoldoende”
- Kortingen toekennen boven een bepaald aankoopbedrag
- Statussen toewijzen op basis van deadlines
Syntaxis:
=ALS(logische_test; waarde_als_waar; waarde_als_onwaar)
| Argument | Uitleg |
|---|---|
| logische_test | De voorwaarde die je wilt controleren (bijv. A1>10) |
| waarde_als_waar | Wat Excel moet teruggeven als de test WAAR is |
| waarde_als_onwaar | Wat Excel moet teruggeven als de test ONWAAR is |
Voorbeeld:
=ALS(B2>=5,5; "Voldoende"; "Onvoldoende")
Als de waarde in cel B2 groter of gelijk is aan 5,5, verschijnt “Voldoende”. Anders verschijnt “Onvoldoende”.
ALS-functie stap-voor-stap
Stap 1: Bepaal je voorwaarde
Bedenk welke test je wilt uitvoeren. Gebruik vergelijkingsoperatoren:
| Operator | Betekenis |
|---|---|
= |
Is gelijk aan |
<> |
Is niet gelijk aan |
> |
Groter dan |
< |
Kleiner dan |
>= |
Groter dan of gelijk aan |
<= |
Kleiner dan of gelijk aan |
Stap 2: Selecteer de cel voor je resultaat
- Windows: Klik op een lege cel waar je het resultaat wilt zien
- Mac: Klik op een lege cel waar je het resultaat wilt zien
Stap 3: Typ de ALS-formule
Begin met het typen van de formule. Let op: in Nederlandse Excel gebruik je puntkomma’s (;) als scheidingsteken, niet komma’s.
=ALS(A2>100; "Groot"; "Klein")
- Windows: Typ de formule in de formulebalk of direct in de cel
- Mac: Typ de formule in de formulebalk of direct in de cel
Stap 4: Bevestig de formule
- Windows: Druk op Enter
- Mac: Druk op Return
Stap 5: Kopieer de formule naar andere cellen
- Windows: Selecteer de cel, druk op Ctrl+C, selecteer het doelbereik en druk op Ctrl+V
- Mac: Selecteer de cel, druk op Cmd+C, selecteer het doelbereik en druk op Cmd+V
Of sleep het vulgreepje (het kleine vierkantje rechtsonder in de cel) naar beneden.
Praktische voorbeelden van de ALS-functie
Voorbeeld 1: Cijfers beoordelen
Je hebt een lijst met examencijfers en wilt automatisch aangeven of iemand geslaagd is.
| A | B |
|---|---|
| Naam | Cijfer |
| Jan | 7,2 |
| Piet | 4,8 |
| Marie | 5,5 |
Formule in cel C2:
=ALS(B2>=5,5; "Geslaagd"; "Gezakt")
Resultaat:
– Jan: Geslaagd
– Piet: Gezakt
– Marie: Geslaagd
Voorbeeld 2: Korting berekenen
Klanten krijgen 10% korting als ze meer dan 500 euro besteden.
| A | B |
|---|---|
| Klant | Bestelbedrag |
| Klant A | 650 |
| Klant B | 320 |
Formule in cel C2:
=ALS(B2>500; B2*0,1; 0)
Dit geeft de korting weer (65 voor Klant A, 0 voor Klant B).
Voorbeeld 3: Leeftijdscategorie bepalen
Bepaal of iemand minderjarig of meerderjarig is:
=ALS(A2>=18; "Meerderjarig"; "Minderjarig")
Geneste ALS-formules (meerdere voorwaarden)
Soms heb je meer dan twee uitkomsten nodig. Dan kun je ALS-functies in elkaar nesten.
Voorbeeld: Cijferbeoordeling met meerdere niveaus
Je wilt cijfers omzetten naar beoordelingen:
– 9 of hoger: Uitstekend
– 7 tot 9: Goed
– 5,5 tot 7: Voldoende
– Lager dan 5,5: Onvoldoende
Formule:
=ALS(B2>=9; "Uitstekend"; ALS(B2>=7; "Goed"; ALS(B2>=5,5; "Voldoende"; "Onvoldoende")))
Hoe werkt dit?
1. Excel controleert eerst of B2 >= 9. Zo ja: “Uitstekend”
2. Zo nee: controleert of B2 >= 7. Zo ja: “Goed”
3. Zo nee: controleert of B2 >= 5,5. Zo ja: “Voldoende”
4. Zo nee: “Onvoldoende”
Tip: Je kunt tot 64 ALS-functies nesten, maar meer dan 3-4 wordt snel onoverzichtelijk. Overweeg dan de INDEX-functie met VERGELIJKEN of de nieuwe ALS.VOORWAARDEN-functie.
Voorbeeld: Verzendkosten op basis van gewicht
=ALS(A2<=1; 5; ALS(A2<=5; 7,5; ALS(A2<=10; 12; 20)))
- Tot 1 kg: 5 euro
- 1-5 kg: 7,50 euro
- 5-10 kg: 12 euro
- Meer dan 10 kg: 20 euro
ALS met EN en OF combineren
Voor complexere voorwaarden combineer je ALS met de functies EN (AND) en OF (OR).
ALS met EN (alle voorwaarden moeten waar zijn)
Syntaxis:
=ALS(EN(voorwaarde1; voorwaarde2); waarde_als_waar; waarde_als_onwaar)
Voorbeeld: Bonus voor medewerkers die zowel hun target hebben gehaald (kolom B >= 100%) EN minimaal 2 jaar in dienst zijn (kolom C >= 2):
=ALS(EN(B2>=100%; C2>=2); "Bonus"; "Geen bonus")
Alleen als BEIDE voorwaarden waar zijn, krijgt de medewerker een bonus.
ALS met OF (minstens een voorwaarde moet waar zijn)
Syntaxis:
=ALS(OF(voorwaarde1; voorwaarde2); waarde_als_waar; waarde_als_onwaar)
Voorbeeld: Prioriteit markeren als een taak urgent is OF als de deadline vandaag is:
=ALS(OF(A2="Urgent"; B2=VANDAAG()); "Prioriteit"; "Normaal")
Als een van beide (of beide) voorwaarden waar is, verschijnt “Prioriteit”.
Combinatie van EN en OF
Je kunt EN en OF ook combineren voor nog complexere scenario’s:
Voorbeeld: Korting als (bestelbedrag > 500 EN nieuwe klant) OF (bestelbedrag > 1000):
=ALS(OF(EN(B2>500; C2="Nieuw"); B2>1000); "10% korting"; "Geen korting")
ALS-functie met berekeningen
De ALS-functie kan ook berekeningen uitvoeren in plaats van alleen tekst teruggeven.
Voorbeeld: Commissie berekenen
Verkopers krijgen 5% commissie als ze meer dan 10.000 euro verkopen, anders 3%:
=ALS(B2>10000; B2*0,05; B2*0,03)
Voorbeeld: Combineren met SOM.ALS
Je kunt ALS combineren met SOM.ALS voor krachtige analyses. Bijvoorbeeld: bereken de totale omzet, maar alleen als de klant actief is:
=ALS(A2="Actief"; SOM.ALS(Omzet;KlantID;B2); 0)
Bekijk ook onze uitgebreide gids over optellen in Excel voor meer voorbeelden van som-functies.
ALS.FOUT en ALS.NB
Naast de standaard ALS-functie heeft Excel ook speciale varianten:
ALS.FOUT (IFERROR)
Vangt fouten op en geeft een alternatieve waarde:
=ALS.FOUT(A1/B1; "Deling door nul")
Als de deling een fout oplevert (bijv. #DEEL/0!), verschijnt “Deling door nul” in plaats van de foutmelding.
ALS.NB (IFNA)
Vangt specifiek de #N/B-fout op (vaak bij VERT.ZOEKEN):
=ALS.NB(VERT.ZOEKEN(A2;Tabel;2;ONWAAR); "Niet gevonden")
Veelgemaakte fouten
Fout 1: Verkeerd scheidingsteken gebruiken
Probleem: Je gebruikt komma’s in plaats van puntkomma’s in de Nederlandse versie van Excel.
Foutief: =ALS(A1>10, "Ja", "Nee")
Correct: =ALS(A1>10; "Ja"; "Nee")
Oplossing: In Nederlandse Excel zijn puntkomma’s (;) het standaard scheidingsteken. Controleer je landinstellingen als je problemen hebt.
Fout 2: Aanhalingstekens vergeten bij tekst
Probleem: Tekst wordt niet herkend omdat aanhalingstekens ontbreken.
Foutief: =ALS(A1>10; Ja; Nee)
Correct: =ALS(A1>10; "Ja"; "Nee")
Oplossing: Zet tekstwaarden altijd tussen dubbele aanhalingstekens.
Fout 3: Haakjes niet correct sluiten bij geneste ALS
Probleem: Bij geneste ALS-formules vergeet je haakjes te sluiten.
Foutief: =ALS(A1>10; "Groot"; ALS(A1>5; "Middel"; "Klein")
Correct: =ALS(A1>10; "Groot"; ALS(A1>5; "Middel"; "Klein"))
Oplossing: Tel je openings- en sluithaakjes. Excel kleurt corresponderende haakjes, wat helpt bij het controleren.
Fout 4: Logische volgorde bij geneste ALS verkeerd
Probleem: Je controleert eerst op de kleinste waarde, waardoor grotere waarden nooit worden bereikt.
Foutief: =ALS(A1>=5; "Voldoende"; ALS(A1>=7; "Goed"; "Onvoldoende"))
In dit geval wordt “Goed” nooit bereikt, omdat alles >= 5 al “Voldoende” oplevert.
Correct: =ALS(A1>=7; "Goed"; ALS(A1>=5; "Voldoende"; "Onvoldoende"))
Oplossing: Begin altijd met de hoogste of meest specifieke voorwaarde bij geneste ALS-formules.
Fout 5: WAAR/ONWAAR verwarren met tekst
Probleem: Je verwacht tekst “WAAR” maar krijgt de logische waarde WAAR.
=ALS(A1>10; WAAR; ONWAAR) geeft de logische waarde, niet de tekst.
Oplossing: Gebruik "WAAR" en "ONWAAR" (met aanhalingstekens) als je tekst wilt.
FAQ
Wat is de ALS-functie in Excel?
De ALS-functie (Engels: IF) is een logische functie die controleert of een voorwaarde waar of onwaar is. Op basis van het resultaat geeft Excel een door jou gekozen waarde terug. De syntaxis is: =ALS(voorwaarde; waarde_als_waar; waarde_als_onwaar).
Hoe combineer je ALS met EN in Excel?
Gebruik =ALS(EN(voorwaarde1; voorwaarde2); resultaat_waar; resultaat_onwaar). Alle voorwaarden binnen de EN-functie moeten waar zijn om het waar-resultaat te krijgen. Voorbeeld: =ALS(EN(A1>10; B1<5); "Ja"; "Nee").
Hoe combineer je ALS met OF in Excel?
Gebruik =ALS(OF(voorwaarde1; voorwaarde2); resultaat_waar; resultaat_onwaar). Als minstens een voorwaarde waar is, krijg je het waar-resultaat. Voorbeeld: =ALS(OF(A1="Rood"; A1="Blauw"); "Primair"; "Anders").
Hoeveel ALS-functies kun je nesten?
Je kunt in Excel tot 64 ALS-functies nesten. In de praktijk wordt een formule met meer dan 3-4 geneste ALS-functies echter snel onoverzichtelijk. Overweeg voor complexe scenario’s de functies KIEZEN, INDEX met VERGELIJKEN, of ALS.VOORWAARDEN.
Wat is het verschil tussen ALS en ALS.VOORWAARDEN?
ALS controleert een enkele voorwaarde en vereist nesten voor meerdere voorwaarden. ALS.VOORWAARDEN (beschikbaar sinds Excel 2019/Microsoft 365) kan meerdere voorwaarden in een formule controleren zonder nesten: =ALS.VOORWAARDEN(test1; waarde1; test2; waarde2; ...).
Hoe voorkom je #WAARDE!-fouten in ALS-formules?
WAARDE!-fouten ontstaan vaak door verkeerde datatypes (tekst vergelijken met getallen). Controleer of je cellen het juiste formaat hebben. Gebruik eventueel =ALS.FOUT(jouw_formule; "Alternatief") om fouten netjes af te vangen.
Kan ik ALS gebruiken met datums?
Ja, ALS werkt uitstekend met datums. Voorbeeld: =ALS(A1<VANDAAG(); "Verlopen"; "Actief") controleert of een datum in het verleden ligt. Zorg dat je datumcellen correct zijn opgemaakt als datum.
Wat is de Engelse naam voor de ALS-functie?
De Engelse naam is IF. In Engelstalige Excel-versies gebruik je: =IF(condition, value_if_true, value_if_false). Let op: Engels gebruikt komma’s als scheidingsteken.
Gerelateerde functies en pagina’s
- Optellen in Excel – Leer de SOM-functie en andere optelmethodes
- SOM.ALS in Excel – Optellen met voorwaarden
- INDEX in Excel – Data opzoeken uit specifieke rijen en kolommen
- Excel formules overzicht – Alle belangrijke Excel-functies op een rij
Hulp nodig bij Excel?
Kom je er niet uit met de ALS-functie of andere Excel-formules? Wij helpen je graag verder.
Neem contact op:
– WhatsApp: Stuur een bericht
– E-mail: w.bouwmeester@bouwmeesterconsultancy.nl
– Telefoon: +31 6 28963636
Of bekijk onze Excel hulp diensten voor professionele ondersteuning.
