ZOEKEN functie in Excel: tekst zoeken in cellen (2026)
Met de ZOEKEN functie in Excel (Engels: SEARCH) bepaal je de positie van een tekst binnen een cel. De formule =ZOEKEN("excel";A1) retourneert het tekennummer waar “excel” begint. ZOEKEN is niet hoofdlettergevoelig en ondersteunt wildcards, waardoor het ideaal is voor flexibel zoeken in tekstgegevens.
Laatst bijgewerkt: januari 2026
Wat is de ZOEKEN functie?
De ZOEKEN functie (SEARCH in het Engels) zoekt naar een tekst binnen een andere tekst en geeft de startpositie terug. Als je zoekt naar “bij” in “hulpbijexcel”, retourneert ZOEKEN het getal 5 (want “bij” begint op de vijfde positie).
Belangrijke eigenschappen van ZOEKEN:
| Eigenschap | Waarde |
|---|---|
| Hoofdlettergevoelig | Nee (“Excel” = “EXCEL” = “excel”) |
| Wildcards ondersteuning | Ja (* en ?) |
| Engelse functienaam | SEARCH |
| Retourwaarde | Positie (getal) of #WAARDE! fout |
ZOEKEN is anders dan VIND.SPEC (FIND in het Engels), dat wel hoofdlettergevoelig is. Kies ZOEKEN wanneer hoofdletters niet uitmaken en je flexibiliteit nodig hebt.
Syntaxis van ZOEKEN
=ZOEKEN(zoektekst; brontekst; [start_getal])
| Argument | Verplicht | Beschrijving |
|---|---|---|
| zoektekst | Ja | De tekst die je wilt vinden |
| brontekst | Ja | De tekst of cel waarin je zoekt |
| start_getal | Nee | Vanaf welke positie zoeken (standaard: 1) |
Voorbeelden:
=ZOEKEN("@";A1) → Vindt positie van @ in cel A1
=ZOEKEN("excel";"hulpbijexcel") → Retourneert 7
=ZOEKEN("-";A1;5) → Zoekt naar - vanaf positie 5
ZOEKEN stap-voor-stap
Leer de ZOEKEN functie met dit praktische voorbeeld.
Stap 1: Bereid je gegevens voor
Stel je hebt een lijst met e-mailadressen en wilt de positie van het @-teken vinden:
| A | B |
|---|---|
| jan@bedrijf.nl | |
| marie@organisatie.com | |
| piet@winkel.nl |
Stap 2: Klik in de resultaatcel
- Windows: Klik op cel B1
- Mac: Klik op cel B1
Stap 3: Typ de ZOEKEN formule
Typ de volgende formule:
=ZOEKEN("@";A1)
Stap 4: Bevestig de formule
- Windows: Druk op Enter
- Mac: Druk op Return
Resultaat: 4 (het @-teken staat op positie 4 in “jan@bedrijf.nl”)
Stap 5: Kopieer de formule naar beneden
- Windows: Selecteer B1, druk Ctrl+C, selecteer B2:B3, druk Ctrl+V
- Mac: Selecteer B1, druk Cmd+C, selecteer B2:B3, druk Cmd+V
Of dubbelklik op het vulgreepje rechtsonder in cel B1.
Resultaten:
– B1: 4
– B2: 6
– B3: 5
Wildcards gebruiken in ZOEKEN
Een krachtige eigenschap van ZOEKEN is de ondersteuning van wildcards. Hiermee zoek je naar patronen in plaats van exacte tekst.
Beschikbare wildcards
| Wildcard | Betekenis | Voorbeeld |
|---|---|---|
| * | Nul of meer willekeurige tekens | “A*Z” vindt “AZ”, “ABZ”, “ABCDEFZ” |
| ? | Precies een willekeurig teken | “A?Z” vindt “ABZ”, niet “AZ” of “ABCZ” |
| ~ | Escape-teken voor letterlijke * of ? | “~*” vindt een echte asterisk |
Voorbeeld: zoeken met asterisk (*)
Je hebt productcodes en wilt vinden waar codes starten die beginnen met “NL” en eindigen met “2026”:
| A |
|---|
| NL-Product-2026 |
| BE-Product-2026 |
| NL-Service-2026 |
Formule:
=ZOEKEN("NL*2026";A1)
Resultaat: 1 (de match begint op positie 1)
Voorbeeld: zoeken met vraagteken (?)
Zoek naar codes met precies 2 letters gevolgd door een streepje:
=ZOEKEN("??-";A1)
Dit vindt “NL-“, “BE-“, etc. (precies 2 tekens voor het streepje).
Voorbeeld: zoeken naar een letterlijke asterisk
Wil je zoeken naar een echte * in je tekst? Gebruik de tilde (~):
=ZOEKEN("~*";A1)
Dit vindt de daadwerkelijke asterisk, niet het wildcard-patroon.
Praktische toepassingen van ZOEKEN
Toepassing 1: Domein uit e-mailadres halen
Combineer ZOEKEN met DEEL (MID in het Engels) om het domein te extraheren:
| A | B (formule) | B (resultaat) |
|---|---|---|
| info@hulpbijexcel.nl | =DEEL(A1;ZOEKEN(“@”;A1)+1;100) | hulpbijexcel.nl |
Hoe werkt dit:
1. ZOEKEN("@";A1) vindt positie 5
2. We tellen 1 op: 5 + 1 = 6 (start na de @)
3. DEEL pakt tekst vanaf positie 6, maximaal 100 tekens
Toepassing 2: Voornaam uit volledige naam
Haal de voornaam uit een cel met voor- en achternaam:
=LINKS(A1;ZOEKEN(" ";A1)-1)
| A | Resultaat |
|---|---|
| Jan de Vries | Jan |
| Marie Jansen | Marie |
Toepassing 3: Controleren of tekst voorkomt
Wil je weten of een cel bepaalde tekst bevat? Combineer ZOEKEN met ISGETAL:
=ISGETAL(ZOEKEN("excel";A1))
Resultaat: WAAR als “excel” (of “Excel”, “EXCEL”) voorkomt, anders ONWAAR.
Dit is handig voor voorwaardelijke opmaak of ALS-formules:
=ALS(ISGETAL(ZOEKEN("urgent";A1));"Prioriteit hoog";"Normaal")
Toepassing 4: Tweede voorkomen van tekst vinden
Als een teken meerdere keren voorkomt, vind je het tweede zo:
=ZOEKEN("-";A1;ZOEKEN("-";A1)+1)
Voorbeeld: In “ABC-DEF-GHI” staat het eerste streepje op positie 4. Het tweede streepje vind je door vanaf positie 5 te zoeken.
Toepassing 5: Bestandsextensie bepalen
Vind de extensie van een bestandsnaam:
| A | Formule | Resultaat |
|---|---|---|
| rapport.xlsx | =DEEL(A1;ZOEKEN(“.”;A1)+1;10) | xlsx |
| foto.jpg | =DEEL(A1;ZOEKEN(“.”;A1)+1;10) | jpg |
ZOEKEN vs. VIND.SPEC: wanneer welke gebruiken?
| Kenmerk | ZOEKEN | VIND.SPEC |
|---|---|---|
| Hoofdlettergevoelig | Nee | Ja |
| Wildcards (* en ?) | Ja | Nee |
| Engelse naam | SEARCH | FIND |
| Beste voor | Flexibel zoeken | Exacte match |
Kies ZOEKEN wanneer:
– Hoofdletters niet uitmaken (“Excel” of “excel” maakt niet uit)
– Je wildcards wilt gebruiken voor patronen
– Je flexibiliteit nodig hebt
Kies VIND.SPEC wanneer:
– Hoofdletters cruciaal zijn (bijv. “NL” vs “nl” in codes)
– Je een exacte match nodig hebt zonder patronen
Lees meer over beide functies in ons uitgebreide artikel over ZOEKEN en VIND.SPEC.
Veelgemaakte fouten
Fout 1: #WAARDE! fout bij niet-gevonden tekst
Probleem: Je formule geeft #WAARDE! terug in plaats van een positie.
Oorzaak: De gezochte tekst komt niet voor in de brontekst.
Oplossing: Vang de fout op met ALS.FOUT:
=ALS.FOUT(ZOEKEN("@";A1);0)
Dit retourneert 0 als de tekst niet wordt gevonden.
Fout 2: Onzichtbare spaties verstoren het zoeken
Probleem: De tekst lijkt aanwezig, maar ZOEKEN vindt niets.
Oorzaak: Er zitten onzichtbare spaties voor of na de tekst.
Oplossing: Gebruik SPATIES.WISSEN (TRIM) om extra spaties te verwijderen:
=ZOEKEN(SPATIES.WISSEN(B1);SPATIES.WISSEN(A1))
Fout 3: Wildcards werken niet zoals verwacht
Probleem: Je gebruikt =ZOEKEN("*test";A1) maar het werkt anders dan gedacht.
Oorzaak: De asterisk (*) staat aan het begin, wat betekent “nul of meer tekens voor test”. Dit vindt altijd positie 1 als “test” ergens voorkomt.
Oplossing: Begrijp hoe wildcards werken:
– *test = nul of meer tekens gevolgd door “test”
– test* = “test” gevolgd door nul of meer tekens
– *test* = “test” ergens in de tekst (met eventueel tekst ervoor en erna)
Fout 4: Verwarring met zoeken-en-vervangen in Excel
Probleem: Je verwart de ZOEKEN functie met de sneltoets Ctrl+F (zoeken en vervangen).
Oorzaak: Beide heten “zoeken” maar doen iets anders.
Oplossing:
– ZOEKEN functie: geeft een positie terug (getal) voor gebruik in formules
– Ctrl+F / Ctrl+H: handmatige zoek-en-vervang actie in de Excel-interface
Zie ook ons artikel over zoeken en vervangen in Excel voor de handmatige methode.
Fout 5: Verkeerd start_getal opgegeven
Probleem: Je krijgt een hoger positienummer dan verwacht.
Oorzaak: Je hebt een start_getal opgegeven dat voorbij de eerste match ligt.
Oplossing: Laat het derde argument weg om vanaf positie 1 te zoeken, of controleer of je startpositie correct is:
=ZOEKEN("-";A1) ' Zoekt vanaf positie 1
=ZOEKEN("-";A1;5) ' Zoekt vanaf positie 5
FAQ
Wat doet de ZOEKEN functie in Excel?
De ZOEKEN functie vindt de startpositie van een tekst binnen een andere tekst. =ZOEKEN("bij";"hulpbijexcel") retourneert 5 omdat “bij” op de vijfde positie begint. De functie is niet hoofdlettergevoelig.
Is ZOEKEN hoofdlettergevoelig?
Nee, ZOEKEN maakt geen onderscheid tussen hoofd- en kleine letters. “Excel”, “EXCEL” en “excel” worden als identiek beschouwd. Heb je hoofdlettergevoelig zoeken nodig? Gebruik dan VIND.SPEC (FIND).
Hoe zoek ik naar tekst met een asterisk (*) erin?
Plaats een tilde (~) voor de asterisk om te zoeken naar het letterlijke teken: =ZOEKEN("~*";A1). Zonder de tilde werkt * als wildcard die nul of meer willekeurige tekens matcht.
Waarom krijg ik een #WAARDE! fout?
De #WAARDE! fout verschijnt als de gezochte tekst niet voorkomt in de brontekst. Vang dit op met ALS.FOUT: =ALS.FOUT(ZOEKEN("tekst";A1);"Niet gevonden").
Hoe vind ik de tweede keer dat een teken voorkomt?
Gebruik ZOEKEN met een startpositie net na de eerste match: =ZOEKEN("-";A1;ZOEKEN("-";A1)+1). De binnenste ZOEKEN vindt de eerste positie, de buitenste zoekt vanaf een positie later.
Wat is het verschil tussen ZOEKEN en VIND.SPEC?
ZOEKEN is niet hoofdlettergevoelig en ondersteunt wildcards. VIND.SPEC is wel hoofdlettergevoelig en ondersteunt geen wildcards. Kies ZOEKEN voor flexibiliteit, VIND.SPEC voor exacte matches.
Kan ik ZOEKEN combineren met andere functies?
Ja, ZOEKEN wordt vaak gecombineerd met DEEL (om tekst te extraheren), LINKS/RECHTS (om tekst te knippen), en ISGETAL (om te controleren of tekst voorkomt). Zie de praktische toepassingen hierboven.
Werkt ZOEKEN ook met getallen?
Ja, Excel converteert getallen automatisch naar tekst. =ZOEKEN(2026;"Excel 2026") retourneert 7 (de positie waar “2026” begint).
Gerelateerde functies en artikelen
Wil je meer leren over tekstfuncties in Excel? Bekijk deze gerelateerde artikelen:
- Tekstfuncties in Excel: LINKS, RECHTS, DEEL uitgelegd – Tekst extraheren en bewerken
- ZOEKEN en VIND.SPEC vergelijken – Uitgebreide vergelijking
- Zoeken en vervangen in Excel – De Ctrl+F/H methode
- Excel formules: compleet overzicht – Alle belangrijke functies
- VERT.ZOEKEN in Excel – Gegevens opzoeken in tabellen
Hulp nodig bij Excel?
Kom je er niet uit met de ZOEKEN functie of andere tekstformules? Ik help je graag verder.
Neem contact op:
– WhatsApp: Stuur een bericht
– E-mail: w.bouwmeester@bouwmeesterconsultancy.nl
– Telefoon: +31 6 28963636
Of bekijk mijn Excel hulp diensten voor professionele ondersteuning.
