Samengestelde rente bereken je in Excel met de formule =B1*(1+B2/B3)^(B3*B4) of met de TW-functie (Engels: FV): =TW(B2/B3;B3*B4;0;-B1). Je krijgt dan rente over je inleg en over de rente die je al hebt opgebouwd.
Hieronder vind je vijf methodes: de directe formule, de TW-functie, een vergelijking van samenstellingsfrequenties, een groeitabel per jaar en een grafiek die het sneeuwbaleffect zichtbaar maakt.
Laatst bijgewerkt: juli 2026
Wat is samengestelde rente?
Samengestelde rente (ook wel rente-op-rente genoemd) is rente die wordt berekend over zowel het oorspronkelijke bedrag (de hoofdsom) als over de rente die je al eerder hebt verdiend. Dit verschilt fundamenteel van enkelvoudige rente, waarbij je alleen rente ontvangt over de oorspronkelijke hoofdsom.
Het verschil in een voorbeeld
Stel je investeert 1.000 euro tegen 5% rente per jaar:
| Jaar | Enkelvoudige rente | Samengestelde rente |
|---|---|---|
| 1 | 1.050 euro | 1.050 euro |
| 2 | 1.100 euro | 1.102,50 euro |
| 5 | 1.250 euro | 1.276,28 euro |
| 10 | 1.500 euro | 1.628,89 euro |
| 20 | 2.000 euro | 2.653,30 euro |
Na 20 jaar heb je met samengestelde rente 653,30 euro meer dan met enkelvoudige rente. Dit effect wordt sterker naarmate de looptijd langer is.
De wiskundige formule
De formule voor samengestelde rente is:
A = P(1 + r/n)^(nt)
Waarbij:
– A = Eindwaarde (het totaalbedrag na de looptijd)
– P = Hoofdsom (je startbedrag)
– r = Jaarlijkse rentevoet (als decimaal, dus 5% = 0,05)
– n = Aantal keren dat de rente wordt bijgeschreven per jaar
– t = Aantal jaren
Samengestelde rente berekenen stap-voor-stap
Methode 1: De formule direct gebruiken
De eenvoudigste manier om samengestelde rente te berekenen is door de formule direct in Excel te typen.
Stap 1: Maak een overzichtelijk invoerveld
Zet de volgende waarden in je werkblad:
| Cel | Omschrijving | Voorbeeld |
|---|---|---|
| B1 | Hoofdsom (P) | 10000 |
| B2 | Jaarlijkse rente (r) | 5% |
| B3 | Termijnen per jaar (n) | 12 |
| B4 | Aantal jaren (t) | 10 |
Stap 2: Voer de formule in
- Windows/Mac: Klik in cel B6 en typ:
=B1*(1+B2/B3)^(B3*B4)
Stap 3: Druk op Enter
Je ziet nu de eindwaarde. Bij de voorbeeldwaarden is dit 16.470,09 euro.
Tip: Gebruik cel vastzetten met het dollarteken ($) als je de formule wilt kopieren naar andere cellen.
Methode 2: De TW-functie (FV) gebruiken
Excel heeft een ingebouwde functie voor toekomstige waarde berekeningen: TW (Engels: FV, Future Value). Deze functie is onderdeel van de financiele functies in Excel.
Syntaxis
=TW(rente; aantal_termijnen; periodieke_betaling; [huidige_waarde]; [type])
| Argument | Uitleg |
|---|---|
| rente | De rentevoet per periode (jaarrente gedeeld door n) |
| aantal_termijnen | Totaal aantal perioden (jaren x termijnen per jaar) |
| periodieke_betaling | Eventuele periodieke storting (0 als je alleen startkapitaal hebt) |
| huidige_waarde | Je startbedrag (negatief invoeren) |
| type | 0 = betaling aan einde periode, 1 = begin (optioneel) |
Stap 1: Bereid je gegevens voor
Gebruik dezelfde invoervelden als hierboven (B1 t/m B4).
Stap 2: Voer de TW-formule in
- Windows/Mac: Klik in cel B7 en typ:
=TW(B2/B3;B3*B4;0;-B1)
Let op: De huidige waarde (B1) moet als negatief getal worden ingevoerd. Dit is hoe Excel geldstromen interpreteert: geld dat je investeert is een uitgave (negatief), de opbrengst is positief.
Stap 3: Controleer het resultaat
Het resultaat is wederom 16.470,09 euro – identiek aan de directe formule.
Methode 3: Verschillende samenstellingsfrequenties vergelijken
De frequentie waarmee rente wordt bijgeschreven beinvloedt je eindresultaat. Hoe vaker de rente wordt bijgeschreven, hoe hoger je eindwaarde.
Maak een vergelijkingstabel
| A | B | C |
|---|---|---|
| Frequentie | n | Eindwaarde |
| Jaarlijks | 1 | =TW($B$2/B2;B2*$B$4;0;-$B$1) |
| Halfjaarlijks | 2 | =TW($B$2/B3;B3*$B$4;0;-$B$1) |
| Kwartaal | 4 | =TW($B$2/B4;B4*$B$4;0;-$B$1) |
| Maandelijks | 12 | =TW($B$2/B5;B5*$B$4;0;-$B$1) |
| Dagelijks | 365 | =TW($B$2/B6;B6*$B$4;0;-$B$1) |
Met 10.000 euro startkapitaal, 5% rente en 10 jaar looptijd:
| Frequentie | Eindwaarde |
|---|---|
| Jaarlijks | 16.288,95 |
| Halfjaarlijks | 16.386,16 |
| Kwartaal | 16.436,19 |
| Maandelijks | 16.470,09 |
| Dagelijks | 16.486,65 |
Het verschil tussen jaarlijkse en dagelijkse samenstelling is bijna 200 euro over 10 jaar.
Methode 4: Een groeitabel maken over tijd
Een groeitabel toont hoe je kapitaal jaar na jaar groeit – ideaal voor financiele planning.
Stap 1: Maak de tabelstructuur
| A | B | C | D |
|---|---|---|---|
| Jaar | Beginwaarde | Rente | Eindwaarde |
| 0 | 10000 | ||
| 1 | |||
| 2 | |||
| … |
Stap 2: Vul de formules in
- B3 (Beginwaarde jaar 1):
=D2(eindwaarde vorig jaar) - C3 (Rente):
=B3*$B$2(beginwaarde x rentepercentage) - D3 (Eindwaarde):
=B3+C3
Stap 3: Kopieer de formules naar beneden
Selecteer de rij en sleep naar beneden voor zoveel jaren als je wilt berekenen.
Pro tip: Leer meer over het efficient kopieren van formules in onze handleiding over optellen in Excel.
Methode 5: Samengestelde groei visualiseren met een grafiek
Een grafiek maakt het verschil tussen enkelvoudige en samengestelde rente direct zichtbaar.
Stap 1: Bereid de data voor
Maak een tabel met drie kolommen:
– Jaar (0 tot 30)
– Enkelvoudige rente: =hoofdsom+(hoofdsom*rente*jaar)
– Samengestelde rente: =hoofdsom*(1+rente)^jaar
Stap 2: Maak de grafiek
- Selecteer de data (inclusief koppen)
- Windows: Ga naar Invoegen > Grafieken > Lijn
- Mac: Ga naar Invoegen > Grafiek > Lijn
Stap 3: Pas de grafiek aan
- Voeg een titel toe: “Vergelijking enkelvoudige vs. samengestelde rente”
- Label de assen (Jaar / Waarde in euro)
- Gebruik verschillende kleuren voor beide lijnen
Je ziet nu duidelijk hoe de curves uit elkaar lopen – dit wordt het “sneeuwbaleffect” van samengestelde rente genoemd.
Praktische voorbeelden
Voorbeeld 1: Spaarrekening
Je zet 5.000 euro op een spaarrekening met 2,5% rente die maandelijks wordt bijgeschreven. Hoeveel heb je na 5 jaar?
Formule:
=TW(2,5%/12;12*5;0;-5000)
Uitkomst: 5.664,98 euro
Je hebt 664,98 euro rente verdiend.
Voorbeeld 2: Maandelijks sparen voor pensioen
Je stort 200 euro per maand gedurende 30 jaar tegen 6% jaarlijkse rente (maandelijks samengesteld).
Formule:
=TW(6%/12;12*30;-200;0)
Uitkomst: 200.903,01 euro
Je hebt in totaal 72.000 euro ingelegd (200 x 12 x 30), maar ontvangt 128.903 euro aan rente.
Voorbeeld 3: Vergelijking beleggingsfondsen
Je wilt 25.000 euro investeren. Fonds A biedt 4% met kwartaal samenstelling, Fonds B biedt 3,9% met maandelijkse samenstelling. Wat is na 15 jaar het beste?
Fonds A:
=TW(4%/4;4*15;0;-25000)
Uitkomst: 45.152,78 euro
Fonds B:
=TW(3,9%/12;12*15;0;-25000)
Uitkomst: 44.522,59 euro
Conclusie: Ondanks de lagere samenstellingsfrequentie wint Fonds A met 630 euro meer dankzij de hogere rente.
Wil je uitrekenen hoe lang je over een aflossing doet? Lees dan de NPER functie voor het aantal periodes. Wil je het rentepercentage achterhalen als je de termijnen al kent? Bekijk dan ook de RENTE functie. Wil je per maand zien hoeveel rente en hoeveel aflossing je betaalt? In een aflossingsschema in Excel lees je hoe dat werkt.
Veelgemaakte fouten
Fout 1: Rente niet omrekenen naar de juiste periode
Probleem: Je gebruikt de jaarlijkse rente direct in de TW-functie zonder te delen door het aantal perioden per jaar. Bij maandelijkse samenstelling gebruik je 5% in plaats van 5%/12.
Oplossing: Deel de jaarrente altijd door het aantal termijnen per jaar:
– Maandelijks: rente/12
– Kwartaal: rente/4
– Dagelijks: rente/365
Fout 2: Verkeerd teken bij de huidige waarde
Probleem: Je voert de hoofdsom als positief getal in bij de TW-functie, waardoor je een negatief resultaat krijgt.
Oplossing: Voer de huidige waarde (hoofdsom) in als negatief getal: =-B1 of -10000. Excel ziet een investering als een uitgaande geldstroom.
Fout 3: Perioden en termijnen door elkaar halen
Probleem: Je gebruikt het aantal jaren als “aantal_termijnen” in plaats van het totaal aantal perioden (jaren x termijnen per jaar).
Oplossing: Bereken het totaal aantal termijnen: jaren * termijnen_per_jaar. Voor 10 jaar met maandelijkse rente: 10 * 12 = 120 perioden.
Fout 4: Percentages als tekst invoeren
Probleem: Je typt “5%” als tekst in een cel, maar Excel herkent dit niet als getal voor berekeningen.
Oplossing: Voer percentages in als decimaal (0,05) of gebruik de %-opmaak in Excel. Leer meer over procenten berekenen in Excel.
Fout 5: Geen rekening houden met inflatie
Probleem: Je vergelijkt bedragen over 20+ jaar zonder te corrigeren voor koopkrachtverlies.
Oplossing: Trek het inflatiepercentage af van je verwachte rendement voor een “reeel rendement”. Bij 5% nominale rente en 2% inflatie is het reele rendement ongeveer 3%.
FAQ
Wat is het verschil tussen enkelvoudige en samengestelde rente?
Bij enkelvoudige rente ontvang je alleen rente over je oorspronkelijke inleg. Bij samengestelde rente ontvang je ook rente over de rente die je al eerder hebt verdiend. Over langere periodes levert samengestelde rente significant meer op.
Welke Excel-functie gebruik ik voor samengestelde rente?
Gebruik de TW-functie (Engels: FV) voor samengestelde rente berekeningen. De syntaxis is =TW(rente;termijnen;betaling;huidige_waarde). Vergeet niet de rente te delen door het aantal termijnen per jaar.
Hoe bereken ik hoelang het duurt om mijn geld te verdubbelen?
Gebruik de vuistregel van 72: deel 72 door je rentepercentage. Bij 6% rente: 72/6 = 12 jaar om je geld te verdubbelen. In Excel: =NPER(rente;0;-startbedrag;eindbedrag).
Wat is het verschil tussen nominale en effectieve rente?
De nominale rente is het opgegeven jaarpercentage. De effectieve rente (of jaarlijkse kostenpercentage) houdt rekening met de samenstellingsfrequentie. Bij vaker dan jaarlijkse samenstelling is de effectieve rente hoger dan de nominale.
Kan ik samengestelde rente ook berekenen met maandelijkse stortingen?
Ja, voeg een bedrag toe aan de “periodieke_betaling” parameter van de TW-functie. Bijvoorbeeld: =TW(5%/12;12*10;-200;-5000) berekent 5.000 euro startkapitaal plus 200 euro per maand gedurende 10 jaar.
Hoe maak ik een aflossingsschema met samengestelde rente?
Combineer de TW-functie met een groeitabel. Elke rij toont: beginwaarde, rentebedrag, eventuele storting, en eindwaarde. Kopieer de formules naar beneden voor elk jaar of elke maand.
Wat betekent “continu samengestelde rente”?
Bij continu samenstelling wordt de rente oneindig vaak per jaar bijgeschreven. De formule is: A = P * e^(r*t). In Excel: =P*EXP(r*t). In de praktijk is dagelijkse samenstelling vrijwel identiek.
Hoe bereken ik de benodigde rente voor een bepaald doel?
Gebruik de RENTE-functie: =RENTE(aantal_termijnen;betaling;huidige_waarde;toekomstige_waarde). Bijvoorbeeld, welke rente heb je nodig om 10.000 euro te laten groeien naar 20.000 euro in 15 jaar?
Gerelateerde functies en onderwerpen
- Financiele functies in Excel – Uitgebreid overzicht van alle financiele functies
- Procenten berekenen in Excel – Werken met percentages in formules
- Cel vastzetten in Excel – $ gebruiken voor absolute verwijzingen
- Excel formules overzicht: alle belangrijke Excel-functies
- Spaarplan maken in Excel: reken toe naar een spaardoel
- Huishoudboekje in Excel: uitgaven en inkomsten bijhouden
- Winstmarge berekenen in Excel: bruto en netto marge
Wil je een rekenmodel dat je zonder nadenken elk jaar kunt hergebruiken? Vraag Excel hulp aan. Ik bouw of controleer je berekening vrijblijvend mee.
Hulp nodig?
Kom je er niet uit met samengestelde rente of een andere financiele formule? Neem gerust contact op:
- WhatsApp: Stuur een berichtje
- Email: w.bouwmeester@bouwmeesterconsultancy.nl
- Bel: +31 6 28963636
Ik help je graag verder!
