Procenten berekenen in Excel: complete handleiding (2026)

Kort antwoord: Procenten bereken je in Excel door een getal te delen door het totaal en de cel op te maken als percentage. Gebruik =deel/totaal en druk op Ctrl + Shift + % om direct het percentage te zien.

In het kort

• Een percentage bereken je met de formule =deel/totaal (bijv. =B2/B10)
• Percentage stijging of daling: =(nieuwe waarde - oude waarde) / oude waarde
• Percentage van totaal: =celwaarde/$totaalcel met een vastgezette cel
• Vergeet niet de cel op te maken als percentage (Ctrl + Shift + %) anders zie je een decimaal getal

Wat is een percentage in Excel?

Een percentage is een verhoudingsgetal dat aangeeft hoeveel iets is ten opzichte van een totaal van 100. In Excel werkt dit technisch iets anders: Excel slaat percentages op als decimale getallen. Dus 50% wordt intern opgeslagen als 0,5.

Dit is belangrijk om te begrijpen, want als je een formule maakt die 0,5 oplevert en je verwacht 50% te zien, moet je de celopmaak aanpassen. Andersom: als je handmatig “50%” intypt, slaat Excel dit op als 0,5.

Wanneer gebruik je percentages in Excel?

Percentages zijn onmisbaar voor:

• Budgetanalyses: welk percentage van het budget is uitgegeven?
• Verkooprapportages: hoeveel procent stijging/daling ten opzichte van vorig jaar?
• Marktaandeel: welk deel van de totale omzet komt van welk product?
• BTW en kortingen: berekeningen met vaste percentages
• Prestatie-indicatoren: doelrealisatie als percentage

Basis: een percentage berekenen

De basisformule

De meest eenvoudige percentageberekening is:

=deel / totaal

Voorbeeld: Je hebt 25 appels verkocht van een totaal van 100 stuks fruit. Het percentage appels is:

=25/100

Dit geeft 0,25. Om dit als 25% te zien, pas je de celopmaak aan.

Celopmaak wijzigen naar percentage

Windows:
1. Selecteer de cel(len) met je resultaat
2. Druk op Ctrl + Shift + %
3. Of: ga naar Start > Getal > klik op het %-symbool

Mac:
1. Selecteer de cel(len)
2. Druk op Cmd + Shift + %
3. Of: ga naar Opmaak > Cellen > Getal > Percentage

Aantal decimalen instellen

Standaard toont Excel percentages zonder decimalen (25%). Voor meer precisie:

1. Selecteer de cellen
2. Klik rechts op Cellen opmaken (of Ctrl + 1)
3. Ga naar Getal > Percentage
4. Stel het gewenste aantal decimalen in

Percentage stijging of daling berekenen

Een van de meest gevraagde berekeningen is de procentuele verandering: hoeveel procent is iets gestegen of gedaald?

De formule voor procentuele verandering

=(nieuwe waarde - oude waarde) / oude waarde

Of korter geschreven:

=(nieuw - oud) / oud

Stap-voor-stap voorbeeld

Stel je had vorig jaar een omzet van 80.000 euro en dit jaar 95.000 euro.

Stap 1: Open een lege cel voor de berekening

Stap 2: Typ de formule:

=(95000-80000)/80000

Stap 3: Druk op Enter

Stap 4: Maak de cel op als percentage (Ctrl + Shift + %)

Resultaat: 18,75% stijging

Met celverwijzingen

In de praktijk werk je met celverwijzingen:

A	B
Omzet 2026	80000
Omzet 2026	95000
Stijging	=(B2-B1)/B1

Dit is flexibeler: als de waarden veranderen, past het percentage automatisch aan.

Positief of negatief resultaat

• Positief percentage: stijging (bijv. +18,75%)
• Negatief percentage: daling (bijv. -12%)

Je kunt voorwaardelijke opmaak gebruiken om stijgingen groen en dalingen rood te kleuren. Zie onze handleiding over voorwaardelijke opmaak.

Percentage van een totaal berekenen

Vaak wil je weten welk percentage elke regel bijdraagt aan het totaal. Dit is essentieel voor draaitabellen en rapportages.

Voorbeeld: omzetverdeling per product

A	B	C
Product	Omzet	Percentage
Laptops	45000	=B2/$B$5
Telefoons	32000	=B3/$B$5
Tablets	23000	=B4/$B$5
Totaal	100000

Let op het dollarteken ($): Door $B$5 te gebruiken, zet je de verwijzing naar de totaalcel vast. Zo kun je de formule naar beneden kopieren zonder dat de totaalverwijzing verschuift. Meer hierover lees je in cel vastzetten in Excel.

Stap-voor-stap

Windows:
1. Typ in cel C2: =B2/$B$5
2. Druk op Enter
3. Selecteer cel C2 en kopieer naar beneden (Ctrl + D of sleep het vulgreepje)
4. Selecteer C2:C4 en druk op Ctrl + Shift + % voor percentageopmaak

Mac:
1. Typ in cel C2: =B2/$B$5
2. Druk op Return
3. Selecteer cel C2 en kopieer naar beneden (Cmd + D)
4. Pas de opmaak aan via Cmd + Shift + %

Resultaat:
– Laptops: 45%
– Telefoons: 32%
– Tablets: 23%

De som is 100% (of 100,00% met afrondingsverschillen).

Een waarde met een percentage verhogen of verlagen

Verhogen met een percentage

Om een bedrag te verhogen met bijvoorbeeld 21% BTW:

=bedrag * (1 + percentage)

Voorbeeld: 100 euro + 21% BTW:

=100 * (1 + 21%)

Of:

=100 * 1,21

Resultaat: 121 euro

Verlagen met een percentage

Om een bedrag te verlagen met bijvoorbeeld 15% korting:

=bedrag * (1 - percentage)

Voorbeeld: 200 euro – 15% korting:

=200 * (1 - 15%)

Of:

=200 * 0,85

Resultaat: 170 euro

Het originele bedrag terugrekenen

Stel je weet dat een bedrag inclusief 21% BTW 121 euro is. Wat was het originele bedrag?

=inclusief bedrag / (1 + percentage)

Voorbeeld:

=121 / 1,21

Resultaat: 100 euro

Praktische voorbeelden

Voorbeeld 1: BTW berekenen

A	B	C	D
Product	Prijs excl.	BTW (21%)	Prijs incl.
Laptop	1000	=B2*21%	=B2+C2

Of in een formule:

=B2*1,21

Voorbeeld 2: Margeberekening

Je koopt een product in voor 50 euro en verkoopt het voor 75 euro. Wat is de marge?

=(75-50)/50

Resultaat: 50% marge

Voorbeeld 3: Doelrealisatie

Je hebt een verkoopdoel van 50.000 euro en hebt 38.000 euro gerealiseerd:

=38000/50000

Resultaat: 76% van het doel behaald

Voorbeeld 4: Procentuele verdeling in een rapportage

Combineer percentages met de SOM-functie voor overzichtelijke rapportages:

=B2/SOM($B$2:$B$10)

Dit berekent het percentage van elke rij ten opzichte van het totaal van B2 tot B10.

Werken met percentages in formules

Percentages optellen

Als je percentages wilt optellen voor een gewogen gemiddelde, let dan op dat de som van de gewichten 100% moet zijn:

=SOMPRODUCT(waarden; gewichten)

Percentages in ALS-functies

Je kunt percentages gebruiken in voorwaardelijke formules:

=ALS(B2/B$10>10%;"Boven drempel";"Onder drempel")

Percentages combineren met opzoekfuncties

Gebruik percentages samen met VERT.ZOEKEN of andere Excel formules voor dynamische berekeningen.

Veelgemaakte fouten bij percentages in Excel

Fout 1: Vergeten om te formatteren als percentage

Probleem: Je ziet 0,25 in plaats van 25%.

Oorzaak: De cel is niet opgemaakt als percentage.

Oplossing: Selecteer de cel en druk op Ctrl + Shift + % (Windows) of Cmd + Shift + % (Mac).

Fout 2: Percentage typen zonder %-teken

Probleem: Je typt “25” terwijl je 25% bedoelt, en Excel interpreteert dit als het getal 25.

Oorzaak: Zonder %-teken of decimaal is 25 gewoon vijfentwintig, niet een kwart.

Oplossing: Typ 25% of 0,25. Of formatteer de cel eerst als percentage voordat je typt.

Fout 3: Vermenigvuldigen met 100 voor percentages

Probleem: Je formule geeft 2500% in plaats van 25%.

Oorzaak: Je hebt het resultaat vermenigvuldigd met 100 EN de cel als percentage opgemaakt.

Oplossing: Kies een van beide: vermenigvuldig met 100 en laat de cel als getal, of laat de formule zoals die is en formatteer als percentage.

Fout 4: Delen door nul

Probleem: Je krijgt een #DEEL/0! fout.

Oorzaak: Je deelt door een cel die 0 of leeg is.

Oplossing: Gebruik een ALS-functie:

=ALS(B10=0;0;B2/B10)

Fout 5: Absolute verwijzing vergeten

Probleem: Bij kopiëren van de formule verschuift de totaalcel mee en krijg je verkeerde percentages.

Oorzaak: Je hebt geen dollarteken ($) gebruikt voor de vaste cel.

Oplossing: Gebruik $B$10 in plaats van B10 voor cellen die niet mogen verschuiven.

Fout 6: Stijging/daling formule omgedraaid

Probleem: Je krijgt een negatief percentage terwijl er een stijging is.

Oorzaak: Je hebt oude en nieuwe waarde omgewisseld.

Oplossing: De formule is altijd (nieuw - oud) / oud, niet andersom.

Tips voor efficienter werken met percentages

1. Maak een percentage-kolom: houd je ruwe getallen en percentages gescheiden
2. Gebruik voorwaardelijke opmaak: kleur stijgingen groen en dalingen rood
3. Rond af waar nodig: gebruik =AFRONDEN(formule;2) voor 2 decimalen
4. Controleer de som: percentages van een verdeling moeten samen 100% zijn (met kleine afrondingsverschillen)
5. Gebruik benoemde bereiken: noem je totaalcel “Totaal” voor leesbaardere formules

FAQ: Veelgestelde vragen over percentages in Excel

Hoe bereken ik een percentage van een getal in Excel?

Vermenigvuldig het getal met het percentage. Bijvoorbeeld, 20% van 150: =150*20% of =150*0,2. Het resultaat is 30.

Hoe bereken ik de procentuele stijging tussen twee waarden?

Gebruik de formule =(nieuwe waarde - oude waarde) / oude waarde. Als je van 80 naar 100 gaat: =(100-80)/80 = 25% stijging.

Waarom zie ik 0,25 in plaats van 25% in Excel?

Excel slaat percentages op als decimalen. Formatteer de cel als percentage via Ctrl + Shift + % (Windows) of Cmd + Shift + % (Mac) om 25% te zien.

Hoe tel ik een percentage op bij een getal?

Vermenigvuldig met (1 + percentage). Bijvoorbeeld 100 + 10%: =100*(1+10%) of =100*1,1. Het resultaat is 110.

Kan ik negatieve percentages gebruiken in Excel?

Ja, negatieve percentages geven een afname aan. -15% betekent een daling van 15 procentpunt. Excel rekent hier correct mee.

Hoe rond ik een percentage af op 2 decimalen?

Gebruik de AFRONDEN-functie: =AFRONDEN(je formule;4). Gebruik 4 decimalen omdat Excel intern met decimalen werkt (0,2534 = 25,34%).

Wat is het verschil tussen procentpunt en procent?

Als iets stijgt van 20% naar 25%, is de stijging 5 procentpunt, maar 25% relatieve stijging. In Excel bereken je procentpunt met simpel aftrekken: =25%-20%.

Hoe maak ik een percentage van 100% in Excel?

Deel de waarde door het totaal en formatteer als percentage. Als alle onderdelen samen 100% moeten zijn, gebruik =waarde/SOM(alle waarden).

Samenvatting

Procenten berekenen in Excel is eenvoudig zodra je de basisprincipes begrijpt:

• Basispercentage: =deel/totaal
• Stijging/daling: =(nieuw-oud)/oud
• Percentage van totaal: =waarde/$totaal$cel
• Verhogen met percentage: =bedrag*(1+percentage)
• Verlagen met percentage: =bedrag*(1-percentage)

Vergeet niet om cellen als percentage op te maken en gebruik dollartekens ($) voor vaste celverwijzingen.

Hulp nodig met percentageberekeningen?

Loop je vast met complexe percentageformules of heb je een specifieke Excel-uitdaging? Ik help je graag verder!

Neem contact op:
– WhatsApp: Stuur een bericht
– E-mail: w.bouwmeester@bouwmeesterconsultancy.nl
– Telefoon: +31 6 28963636

Stuur je Excel-bestand mee en beschrijf kort wat je wilt bereiken. We reageren meestal binnen 24 uur.

Gerelateerde artikelen

• Optellen in Excel: SOM formule + voorbeelden
• GEMIDDELDE in Excel: berekenen met voorbeelden
• Excel formules: compleet overzicht
• Cel vastzetten in Excel: $ gebruiken