Excel 365 vs Excel 2021: verschillen uitgelegd (2026)
Kort antwoord: Excel 365 is een abonnementsdienst met continu nieuwe functies zoals dynamische matrixfuncties en Copilot AI, terwijl Excel 2021 een eenmalige aankoop is die geen updates meer krijgt. Na 3-4 jaar is Microsoft 365 vaak voordeliger en je krijgt altijd de nieuwste functies.
In het kort
- Excel 365 krijgt maandelijks nieuwe functies, Excel 2021 staat stil op de versie van oktober 2021
- Dynamische matrixfuncties zoals X.ZOEKEN, FILTER en SORTEREN werken alleen volledig in Excel 365
- Microsoft 365 kost circa 7-10 euro per maand, Excel 2021 was een eenmalige aanschaf van circa 150 euro
- Real-time samenwerken met collega’s werkt het beste in Excel 365 met OneDrive-integratie
- Excel 2021 heeft geen toegang tot Copilot AI, de nieuwe AI-assistent van Microsoft
- Ondersteuning voor Excel 2021 eindigt in oktober 2026
Wat is het verschil tussen Excel 365 en Excel 2021?
Excel 365 (onderdeel van Microsoft 365) is een abonnementsdienst waarbij je maandelijks of jaarlijks betaalt. In ruil krijg je altijd de nieuwste versie van Excel met alle nieuwe functies zodra ze uitkomen. Excel 2021 was daarentegen een eenmalige aankoop: je betaalde een keer en kreeg de versie zoals die in oktober 2021 werd uitgebracht.
Het belangrijkste verschil zit in de updates. Excel 365-gebruikers krijgen elke maand nieuwe functies, terwijl Excel 2021 alleen beveiligingsupdates ontvangt. Geen nieuwe formules, geen verbeterde grafieken, geen AI-functies. Dit betekent dat het gat tussen beide versies elk jaar groter wordt.
Microsoft 365 vs eenmalige aankoop
Het prijsmodel is fundamenteel anders:
| Aspect | Microsoft 365 | Excel 2021 (standalone) |
|---|---|---|
| Aanschaf | Abonnement | Eenmalige aankoop |
| Prijs thuisgebruik | ca. 7 euro/maand (Personal) | ca. 150 euro eenmalig |
| Prijs zakelijk | ca. 10-12 euro/gebruiker/maand | Niet meer verkrijgbaar |
| Updates | Continu nieuwe functies | Alleen beveiligingsupdates |
| Ondersteuning | Zolang je betaalt | Tot oktober 2026 |
| Aantal apparaten | 5 apparaten (Personal) | 1 apparaat |
Wanneer is Microsoft 365 voordeliger? Als je langer dan 21 maanden (bijna 2 jaar) Excel gebruikt, heb je bij de eenmalige aankoop meer betaald dan bij een abonnement. Daarnaast krijg je bij Microsoft 365 ook Word, PowerPoint, Outlook en 1TB OneDrive-opslag.
Dynamische matrixfuncties: het grote verschil
De belangrijkste reden om voor Excel 365 te kiezen zijn de dynamische matrixfuncties. Deze functies kunnen meerdere waarden tegelijk retourneren en vullen automatisch naburige cellen. In Excel 2021 werken sommige van deze functies niet of beperkt.
Exclusief voor Excel 365
| Functie | Nederlands | Wat doet het? |
|---|---|---|
| XLOOKUP | X.ZOEKEN | Vervangt VERT.ZOEKEN met meer flexibiliteit |
| FILTER | FILTER | Filtert een bereik op basis van criteria |
| SORT | SORTEREN | Sorteert een bereik automatisch |
| SORTBY | SORTEREN.OP | Sorteert op basis van een ander bereik |
| UNIQUE | UNIEK | Retourneert unieke waarden uit een lijst |
| SEQUENCE | REEKS | Genereert een reeks getallen |
| RANDARRAY | ASELECT.MATRIX | Maakt een matrix met willekeurige getallen |
| LET | LET | Definieert variabelen binnen een formule |
| LAMBDA | LAMBDA | Maakt herbruikbare aangepaste functies |
Voorbeeld: FILTER-functie
In Excel 365 kun je met een enkele formule alle verkopen boven 1000 euro filteren:
=FILTER(A2:C100;C2:C100>1000)
In Excel 2021 moet je dit oplossen met geavanceerde filters of draaitabellen, wat meer stappen vereist.
Voorbeeld: UNIEK-functie
Een lijst met unieke klantnamen uit een kolom met dubbele waarden:
=UNIEK(A2:A100)
In Excel 2021 heb je hiervoor een draaitabel nodig of een complexe combinatie van INDEX, VERGELIJKEN en AANTAL.ALS.
Cloudopslag en samenwerken
Excel 365 is gebouwd voor de cloud. Bestanden staan standaard op OneDrive, waardoor je overal toegang hebt en makkelijk kunt samenwerken. Excel 2021 kan ook met OneDrive werken, maar de integratie is minder diep.
Real-time samenwerken (co-authoring)
| Functie | Excel 365 | Excel 2021 |
|---|---|---|
| Tegelijk bewerken | Ja, real-time | Beperkt |
| Zien wie er bewerkt | Ja, met namen en cursor | Nee |
| Automatisch opslaan | Ja (AutoSave) | Handmatig |
| Versiegeschiedenis | Uitgebreid | Beperkt |
| @mentions in opmerkingen | Ja | Nee |
Met Excel 365 en OneDrive kunnen meerdere mensen tegelijk in hetzelfde bestand werken. Je ziet elkaars cursor en wijzigingen verschijnen binnen seconden. Dit werkt naadloos met Excel Online.
In Excel 2021 is samenwerken mogelijk via OneDrive, maar minder gestroomlijnd. Je mist de real-time indicatoren en het automatisch opslaan werkt minder betrouwbaar.
Copilot AI: alleen in Excel 365
Sinds 2026 biedt Microsoft Copilot aan in Excel 365. Dit is een AI-assistent die je helpt met:
- Formules schrijven: beschrijf wat je wilt en Copilot maakt de formule
- Data analyseren: stel vragen over je gegevens in gewone taal
- Grafieken maken: vraag om een specifieke visualisatie
- Patronen herkennen: laat Copilot trends en uitschieters vinden
- Python-code genereren: voor geavanceerde analyses
Copilot vereist een extra licentie (Copilot for Microsoft 365) bovenop je Microsoft 365-abonnement en is alleen beschikbaar voor zakelijke gebruikers. Excel 2021 krijgt deze functie niet.
Voorbeeld Copilot-gebruik
Je hebt een tabel met verkoopcijfers en typt:
“Maak een formule die de totale verkoop per regio berekent”
Copilot genereert dan een SOM.ALS of draaitabel die precies doet wat je vraagt.
Updatefrequentie en ondersteuning
Excel 365 updates
Excel 365 krijgt maandelijks nieuwe functies via het Current Channel. Grote updates verschijnen meestal in:
- Maart/april: voorjaarsupdates met nieuwe functies
- September/oktober: herfstrelease met verbeteringen
In 2026-2026 zijn toegevoegd: verbeterde LAMBDA-functies, betere Python-integratie, nieuwe grafiektypen en Copilot-uitbreidingen.
Excel 2021 ondersteuning
Excel 2021 zit in de “Fixed Lifecycle Policy”:
- Mainstream ondersteuning: tot oktober 2026
- Alleen beveiligingsupdates: geen nieuwe functies
- Na oktober 2026: geen updates meer, gebruik op eigen risico
Als je Excel 2021 gebruikt, moet je in 2026 nadenken over upgraden. Zonder beveiligingsupdates loop je risico bij het openen van Excel-bestanden van derden.
Compatibiliteit tussen versies
Bestanden delen
Excel-bestanden (.xlsx) zijn compatibel tussen beide versies, maar er zijn aandachtspunten:
Van Excel 365 naar Excel 2021:
– Dynamische matrixformules tonen #NAAM! of alleen de eerste waarde
– Nieuwe functie-namen worden niet herkend
– Geavanceerde opmaak kan verloren gaan
– Copilot-suggesties verdwijnen
Van Excel 2021 naar Excel 365:
– Volledige compatibiliteit
– Formules werken zoals bedoeld
– Je kunt oudere formules vervangen door nieuwere alternatieven
Tip voor gemengde omgevingen
Als je samenwerkt met mensen die Excel 2021 gebruiken:
- Vermijd dynamische matrixfuncties in gedeelde bestanden
- Gebruik klassieke formules zoals VERT.ZOEKEN in plaats van X.ZOEKEN
- Test het bestand in Excel 2021 voordat je het deelt
- Documenteer welke Excel-versie minimaal nodig is
Welke versie past bij jou?
Kies Excel 365 (Microsoft 365) als je:
- Altijd de nieuwste functies wilt hebben
- Veel samenwerkt met collega’s in dezelfde bestanden
- Geinteresseerd bent in AI-functies zoals Copilot
- Dynamische matrixfuncties wilt gebruiken
- Flexibiliteit wilt (maandelijks opzegbaar)
- Ook Word, PowerPoint en Outlook nodig hebt
Excel 2021 was geschikt als je:
- Een eenmalige aankoop prefereerde boven abonnementen
- Zelden nieuwe functies nodig had
- Voornamelijk alleen werkte (geen samenwerking)
- Basisfuncties voldoende vond
- Geen internetverbinding hebt (offline werken)
Let op: Excel 2021 wordt sinds eind 2026 niet meer verkocht als standalone product. Nieuwe gebruikers kunnen alleen kiezen voor Microsoft 365 of de gratis Excel Online versie.
Aanbeveling per gebruikerstype
| Gebruiker | Aanbeveling | Reden |
|---|---|---|
| Thuisgebruiker | Microsoft 365 Personal | Beste prijs-kwaliteit, alle functies |
| Student | Microsoft 365 Education | Vaak gratis via school |
| ZZP’er | Microsoft 365 Business Basic | Zakelijke functies, betaalbaar |
| MKB | Microsoft 365 Business Standard | Inclusief desktop-apps en samenwerken |
| Enterprise | Microsoft 365 E3/E5 | Geavanceerde beveiliging en compliance |
Veelgemaakte fouten
1. Denken dat Excel 2021 goedkoper is
Fout: “Ik koop liever een keer Excel 2021 dan maandelijks te betalen.”
Waarom dit niet klopt: Na 21 maanden heb je bij Microsoft 365 evenveel betaald, maar je hebt wel alle nieuwe functies gekregen. Plus: je krijgt Word, PowerPoint, Outlook en 1TB OneDrive erbij. Excel 2021 standalone gaf je alleen Excel.
Oplossing: Reken uit wat je nodig hebt. Voor de meeste gebruikers is Microsoft 365 na 2 jaar voordeliger.
2. Dynamische functies gebruiken in gedeelde bestanden
Fout: Je maakt een bestand met FILTER en SORTEREN, en deelt het met een collega die Excel 2021 heeft.
Waarom dit misgaat: De collega ziet #NAAM!-fouten of alleen de eerste waarde van de formule. Het bestand is onbruikbaar.
Oplossing: Vraag vooraf welke Excel-versie iedereen heeft. Gebruik klassieke formules zoals INDEX en VERGELIJKEN voor maximale compatibiliteit.
3. Wachten met upgraden tot het te laat is
Fout: “Excel 2021 werkt nog prima, ik upgrade later wel.”
Waarom dit risicovol is: Na oktober 2026 krijgt Excel 2021 geen beveiligingsupdates meer. Je loopt risico op malware via gemanipuleerde Excel-bestanden.
Oplossing: Plan de overstap naar Microsoft 365 ruim voor de einddatum. Zo heb je tijd om te wennen aan nieuwe functies.
4. Aannemen dat alle functies hetzelfde werken
Fout: Je leert X.ZOEKEN uit een online tutorial en probeert het in Excel 2021.
Waarom dit mislukt: X.ZOEKEN bestaat niet in Excel 2021. De functie geeft een #NAAM!-fout.
Oplossing: Controleer altijd of een functie beschikbaar is in jouw Excel-versie. Gebruik VERT.ZOEKEN als veilig alternatief. Bekijk ook ons overzicht van Excel foutmeldingen als je fouten tegenkomt.
5. Alleen op prijs focussen
Fout: Kiezen voor de goedkoopste optie zonder naar functionaliteit te kijken.
Waarom dit problematisch is: Als je later toch dynamische functies of samenwerking nodig hebt, moet je alsnog upgraden. Dan heb je dubbel betaald.
Oplossing: Maak een lijst van wat je echt nodig hebt. Samenwerken? Geavanceerde formules? AI-hulp? Kies dan de versie die dat biedt.
FAQ
Is Excel 365 hetzelfde als Microsoft 365?
Excel 365 is onderdeel van Microsoft 365. Wanneer je een Microsoft 365-abonnement afsluit, krijg je toegang tot Excel 365 plus Word, PowerPoint, Outlook, OneNote en andere apps. Je kunt Excel niet los kopen als abonnement.
Kan ik Excel 2021 nog kopen in 2026?
Nee, Microsoft verkoopt Excel 2021 niet meer als standalone product. Je opties zijn nu: Microsoft 365 (abonnement), Excel Online (gratis, beperkte functies), of tweedehands licenties (niet aangeraden vanwege ondersteuningsrisico’s).
Werken mijn Excel 2021 bestanden in Excel 365?
Ja, alle bestanden die je in Excel 2021 hebt gemaakt werken probleemloos in Excel 365. Je kunt zelfs oudere .xls-bestanden openen. De overstap is wat bestandscompatibiliteit betreft naadloos.
Wat gebeurt er als ik mijn Microsoft 365-abonnement stop?
Je kunt je bestanden nog steeds openen en lezen, maar bewerken is niet meer mogelijk. Na 30 dagen wordt Excel “read-only”. Je bestanden op OneDrive blijven 90 dagen bewaard voordat ze worden verwijderd (als je over de gratis limiet van 5GB zit).
Is Excel Online een alternatief voor Excel 365?
Voor basistaken wel. Excel Online is gratis en werkt in je browser. Je mist echter geavanceerde functies zoals macro’s, Power Query en sommige dynamische functies. Lees onze uitgebreide vergelijking: Excel Online vs Desktop.
Moet ik altijd online zijn voor Excel 365?
Nee. Excel 365 installeert een volledige desktop-applicatie op je computer. Je kunt offline werken zoals met elke andere software. Alleen voor samenwerking, automatisch opslaan naar OneDrive en sommige Copilot-functies heb je internet nodig.
Hoe weet ik welke Excel-versie ik heb?
Open Excel en ga naar Bestand > Account (of Help > Over Microsoft Excel). Daar zie je of je Microsoft 365 of Excel 2021 hebt, inclusief het versienummer en build.
Krijgt Excel 2021 ooit nog nieuwe functies?
Nee. Het beleid van Microsoft is dat eenmalige aankopen (perpetual licenses) alleen beveiligingsupdates krijgen. Nieuwe functies zijn exclusief voor Microsoft 365-abonnees.
Samenvatting: Excel 365 vs Excel 2021
| Aspect | Excel 365 | Excel 2021 |
|---|---|---|
| Prijsmodel | Abonnement (7-12 euro/maand) | Eenmalig (niet meer verkrijgbaar) |
| Nieuwe functies | Maandelijks | Nooit |
| Dynamische arrays | Volledig | Beperkt/Niet |
| Copilot AI | Ja (met extra licentie) | Nee |
| Samenwerken | Uitstekend | Basis |
| Ondersteuning | Doorlopend | Tot oktober 2026 |
| Beste voor | Iedereen die actueel wil blijven | Niemand meer (verouderd) |
Geen zin om zelf te puzzelen? Ik help je graag verder. Ik help je graag.
Hulp nodig bij de overstap?
Twijfel je of Microsoft 365 geschikt is voor jouw situatie? Of heb je hulp nodig bij het overzetten van je Excel-bestanden en het leren van de nieuwe functies?
- WhatsApp: Stuur een bericht
- E-mail: w.bouwmeester@bouwmeesterconsultancy.nl
- Telefoon: +31 6 28963636
We helpen je graag met persoonlijk advies over de beste Excel-versie voor jouw situatie. Reactie meestal binnen 24 uur.





